Seminarium reżyserskie 14 WR/R/PR/SemRez14
Na zajęciach obowiązuje dowolność wyboru tekstu, tematu oraz formy przedstawianej etiudy. Musi ona jednak zawierać w sobie minimum dwa elementy techniczne: jedno autorskie wideo artystyczne, oraz jedną scenę wykorzystującą obraz z kamery na żywo. Zabiegi te muszą pomagać rozwiązać jakiś problem narracyjny, bądź artystyczny, a nie być zabiegiem czysto estetycznym – czyli np. poszerzać przestrzeń akcji, przedstawiać wydarzenia odległe w czasie, wersje alternatywne itd. Te trzy płaszczyzny – plan żywy, video i kamera live muszą na siebie w etiudzie oddziaływać, uzupełniać się lub przenikać i wspólnie budować narrację/temat/emocje. Osoby studiujące mają zatem za zadanie wykonać etiudę teatralną, dla której video będzie kluczowym składnikiem i nośnikiem znaczeń.
Jednocześnie stawiamy nacisk na rozwijanie umiejętności planowania pracy, aby sprostać wymaganiom rynku teatralnego. Osoby studiujące muszą przeprowadzić trzy próby generalne. Na pierwszej etiuda musi zostać pokazana w całości, ze zdecydowaną większością efektów, wideo i innymi środkami technicznymi w wersji prawie docelowej. Taki model pracy ma na celu umożliwić osobom studiującym naukę wprowadzania subtelnych korekt, kiedy widzą już całokształt wyreżyserowanego dzieła, w kontrze do przygotowywania całości na ostatnią chwilę przed premierą.
Zgodnie z regulaminem egzamin nie może przekraczać 45 minut, chociaż biorąc pod uwagę wykorzystanie technologii, oraz nacisk na precyzyjną konstrukcję i dopracowanie etiudy, prowadzący rekomenduje krótsze formy. Osoby studiujące mają również zadane mikro-terminy produkcyjne, z których dopilnowania są rozliczane: stworzenie bazowego scenariusza, stworzenie koncepcji video, pierwsza próba, odbiór częściowy, pierwsza próba generalna.
Gdyby osoby studiujące nie mogły znaleźć materiału literackiego, który mógłby być paliwem do przedstawionego zadania, prowadzący proponuje Rzeźnię numer pięć Kurta Vonneguta. Brak chronologii wydarzeń, różne miejsca akcji, temat i absurd zawarte w utworze stanowią świetną inspirację do wykorzystania nowych technologii na scenie.
Koordynatorzy przedmiotu
W cyklu 2025/26-Z: | W cyklu 2026/27-Z: |
Efekty uczenia się
K_W01 orientuje się w głównych kierunkach rozwoju i najważniejszych nowych osiągnięciach teatru oraz publikacjach na ten temat
K_W03 rozpoznaje elementy dzieła teatralnego i jego strukturę
K_W05 operuje terminologią techniczną związaną z praktycznymi działaniami inscenizacyjnymi, dotyczącą realizacji dźwięku, światła, budowy dekoracji, architektury przestrzeni teatralnej oraz orientuje się w funkcjonowaniu urządzeń teatralnych
K_W12 orientuje się w organizacyjnych, prawnych, marketingowych i reklamowych, ekonomicznych i administracyjnych aspektach działalności teatru jako instytucji kultury
K_U01 analizować, oceniać, selekcjonować i wykorzystywać informacje oraz wiedzę pochodzące z różnych źródeł, aby doskonalić i rozwijać osobowość artystyczną do tworzenia własnych koncepcji artystycznych
K_U02 Analizować dramat pod względem struktury formalnej, znaczenia i przesłania, odnajdywać treści aktualne dla współczesnego widza oraz nowatorsko interpretować tekst, wyrażając własny stosunek do rzeczywistości.
K_U03 stosować techniki myślenia twórczego (heurystyczne) w określonych sytuacjach decyzyjnych, jak również wykorzystywać je do rozwoju własnej osobowości artystycznej
K_U04 skonstruować scenariusz, dokonać adaptacji dzieła literackiego, napisać utwór dramatyczny – zgodnie z regułami dramaturgicznymi, przekształcając je na język teatru, filmu, telewizji, radia
K_U05 projektować przestrzeń sceniczną posługując się plastyką, oprawą świetlną, oprawą muzyczną, techniką teatralną
K_U07 konstruować i realizować oryginalną, indywidualną, czytelną wypowiedź twórczą
(przedstawienie teatralne, słuchowisko radiowe, mała forma filmowa i telewizyjna, video-art), zgodną z własną hierarchią wartości i subiektywnym postrzeganiem świata, używając niebanalnej formy; stworzyć własny język teatralny
K_U09 formułować w czytelny sposób i stawiać zadania artystyczne współtwórcom i ekipie technicznej; ocenić poszczególne etapy pracy, aby nadać im zaplanowany kierunek artystyczny
K_U10 zbudować zdarzenie teatralne, pozawerbalną strukturę konfliktu, określić działanie postaci,
stosować wiedzę z zakresu konstruowania roli do prawidłowego budowania relacji interpersonalnych i napięć dramatycznych, opowiedzieć historię, używać czytelnych znaków scenicznych
K_U11 rozwiązywać problemy inscenizacyjne związane ze zjawiskami nadprzyrodzonymi,
magicznymi, cudownymi poprzez zastosowanie chwytów scenograficznych i technicznych, tricków iluzjonistycznych oraz posługiwać się metaforycznym skrótem w budowaniu znaczeń i wyrazu artystycznego
K_U14 reżyserować małe formy filmowe i telewizyjne, posługując się znajomością technik narracji
filmowej, ciągłości montażowej, stylu i metod kręcenia zdjęć, organizacji planu dźwiękowego, komponowania obrazu filmowego, montażu obrazu i dźwięku przy użyciu najnowszych technologii cyfrowych
K_U15 precyzyjnie formułować i stawiać zadania aktorskie, posługując się wiedzą na temat prowadzenia aktora i wykorzystywać metody K. Stanisławskiego, M. Czechowa, L. Strasberga, D. Donnellana, J. Grotowskiego w różnych gatunkach i typach teatru
K_K01 uczenia się przez całe życie, inspirowania i organizowania procesu uczenia się innych osób
K_K03 samodzielnego organizowania i kierowania zespołem teatralnym, inicjowania pracy z innymi osobami w ramach wspólnych projektów
K_K08 efektywnego komunikowania się i inicjowania działań w społeczeństwie
K_K09 wypełniania roli społecznej absolwenta uczelni artystycznej
Kryteria oceniania
Ocena końcowa składa się z:
1. egzaminu – publicznego pokazu etiudy teatralnej (50%), ocenianego pod kątem: samodzielnej realizacji założenia reżyserskiego i odpowiedzi na zadany temat/problem, budowy dramaturgii, pracy z zespołem aktorskim i formułowania zadań aktorskich, organizacji przestrzeni scenicznej, wykorzystania środków wyrazu teatralnego, indywidualnej ekspresji i oryginalności artystycznej oraz spójności koncepcji;
2. oceny procesu pracy (30%), uwzględniającej zaangażowanie, systematyczność, kreatywność, samodzielność, rozwój warsztatu reżyserskiego, umiejętność współpracy oraz twórczą odpowiedź na uwagi i zadania prowadzącego.
3. dopilnowania ustalonych mikro-terminów produkcyjnych : stworzenie bazowego scenariusza, stworzenie koncepcji video, pierwsza próba, odbiór częściowy, pierwsza próba generalna.
Ocenie podlega również umiejętność podejmowania świadomych decyzji artystycznych, ich uzasadniania oraz twórczego rozwiązywania problemów reżyserskich.
Literatura
Literatura pomocnicza:
Artaud, Antonin, Teatr i jego sobowtór, przeł. i wstęp Jan Błoński, Warszawa: Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, 1978.
Czechow, Michaił, O technice aktora, Kraków: Wydawnictwo Akasza, 1995.
Donnellan, Declan, Aktor i cel, przeł. Jadwiga Murczyńska, Iga Noszczyk, Kraków: Państwowa Wyższa Szkoła Teatralna im. Ludwika Solskiego w Krakowie, 2009.
Grotowski, Jerzy, Ku teatrowi ubogiemu, oprac. Eugenio Barba, przedmowa Peter Brook, przeł. Grzegorz Ziółkowski, red. wydania polskiego Leszek Kolankiewicz, Wrocław: Instytut im. Jerzego Grotowskiego, 2007.
Lehmann, Hans-Thies, Teatr postdramatyczny, przeł. Dorota Sajewska, Małgorzata Sugiera, Kraków: Księgarnia Akademicka, 2004.
Mamet, David, Prawda i fałsz. Herezje i zdrowy rozsądek w aktorstwie, przeł. Tomasz Szafrański, Myślenice: Wydawnictwo Filmowe, 2014.
Shevtsova, Maria, Stanisławski na nowo, przeł. Edyta i Tomasz Kubikowscy, redakcja naukowa i przedmowa Tomasz Kubikowski, Wrocław: Instytut im. Jerzego Grotowskiego, 2023.
Stanisławski, Konstantin, Praca aktora nad sobą. Dziennik ucznia. Cz. 1: Praca nad sobą i swoim twórczym przeżywaniem, przeł. i przypisami opatrzył Jerzy Czech, Kraków: Państwowa Wyższa Szkoła Teatralna im. Ludwika Solskiego, 2010.
Stanisławski, Konstantin, Praca aktora nad sobą. Dziennik ucznia. Cz. 2: Praca nad sobą i swoją techniką wykonawczą, przeł. i przypisami opatrzył Jerzy Czech, Kraków: Państwowa Wyższa Szkoła Teatralna im. Ludwika Solskiego, 2010.
Toporkow, Wasilij O., Stanisławski na próbie. Wspomnienia, przeł. Jerzy Czech, przedmowa do wydania polskiego Leszek Kolankiewicz, Wrocław: Instytut im. Jerzego Grotowskiego, 2007.