Pierwsza pomoc psychologiczna ABK/O/PPP
Osoby uczestniczące poznają koncepcje psychologicznej pierwszej pomocy (PFA), modelu EmotionAid® oraz podejścia opartego na Somatic Experiencing®. Nauczą się rozpoznawać objawy stresu i traumy, stosować techniki uziemienia, samoregulacji, redukcji napięcia oraz zostanie przygotowana do samodzielnego podejmowania działań w zakresie pierwszej pomocy emocjonalnej.
Treść modułu:
Wprowadzenie do pierwszej pomocy emocjonalnej
• Definicje, zasady, odbiorcy PPP, rola pierwszego pomocnika
• Model pomocy: bezpieczeństwo, kontakt, potrzeby, spokój, nadzieja
• Różnice między PPP a wsparciem specjalistycznym
Reakcje stresowe i mechanizmy traumy
• Neurobiologia stresu (model mózgu trójjedynego)
• Wir traumy i zdrowienia
• Skala stresu
Techniki EmotionAid®
• Uziemienie, uścisk motyla, samoukojenie, rozładowanie napięcia
• Praca z ciałem – SIBAM (Sensations, Imagery, Behavior, Affect, Meaning)
Zasoby, granice i etyka
• Budowanie i wzmacnianie zasobów
• Własne granice w pracy pomocowej
• Praktyczne techniki komunikacji – asertywne „nie”, uważna obecność
Koordynatorzy przedmiotu
godziny zajęć kształtujących umiejętności praktyczne (liczbowo)
ECTS przypisane do zajęć kształtujących umiejętności praktyczne (liczbowo)
godziny zajęć zrealizowanych zdalnie (liczbowo)
ECTS przypisane do zajęć zrealizowanych zdalnie (liczbowo)
Efekty kształcenia
Osoba studiująca po zajęciach:
KSI - W08, BKD - W11:
- ma wiedzę z zakresu wsparcia emocjonalnego w sytuacjach kryzysowych, traumatycznych i stresogennych
- potrafi rozpoznawać objawy stresu u siebie i innych,
- rozumie podstawowe mechanizmy biologiczne i psychologiczne reakcji stresowych,
KSI - W14:
- rozumie znaczenie udzielania pierwszej pomocy psychologicznej w kontekście zagrożeń psychologicznych i społecznych, z jakimi wiążą się kryzysy i sytuacje traumatyczne
- rozumie zasady etyczne i granice w pracy pomocowej, jest świadoma własnych reakcji emocjonalnych i strategii samopomocowych.
U14:
- potrafi udzielać wsparcia emocjonalnego zgodnie z zasadami pierwszej pomocy emocjonalnej
KSI - U20, BDK - U16:
- potrafi stosować wybrane techniki wspierające samoregulację: oddechowe, somatyczne, narracyjne; umie tworzyć osobisty plan samoopieki oraz pomagać innym osobom w tym zakresie
- umie stosować techniki uziemienia, samoregulacji i rozładowania napięcia,
KSI - U15:
- potrafi odróżniać sytuacje wymagające wsparcia niespecjalistycznego od tych, które wymagają pomocy specjalistycznej
KSI - K05, BKD - K08:
- jest gotowa do wypełniania zobowiązań społecznych związanych z pierwszą pomocą psychologiczną w sytuacjach kryzysowych i traumatycznych
- jest gotowa do działania w roli pierwszego pomocnika emocjonalnego w swoim środowisku
Kryteria oceniania
Metody sprawdzania i kryteria oceny efektów kształcenia uzyskanych przez studentów:
obecność na zajęciach (50%), aktywność na zajęciach (50%)
Forma i warunki zaliczenia modułu:
warunkiem zaliczenia przedmiotu jest obecność i aktywny udział w zajęciach. Większa liczba nieobecności wymaga zaliczenia na zasadach ustalonych indywidualnie z prowadzącymi lub może być podstawą braku zaliczenia kursu.
Literatura
van der Kolk, B. (2021). Strach ucieleśniony: Mózg, umysł i ciało w leczeniu traumy (tłum. B. Kłosowicz). Wydawnictwo Czarna Owca. (oryginał wydany w 2014)
Levine, P. A. (2010). Obudźcie tygrysa: Leczenie traumy (tłum. I. Celińska). Wydawnictwo Czarna Owca. (oryginał wydany w 1997)
Scaer, R. C. (2007). The body bears the burden: Trauma, dissociation, and disease (2nd ed.). Routledge.
Siegel, D. J. (2020). Mózg na kozetce: Neurobiologia zdrowych relacji (tłum. J. Gajda). Wydawnictwo MiND. (oryginał wydany w 1999 jako The Developing Mind)